Nieuwe dekking bij premievrij maken: wat verandert er, en wat moet je controleren?

Kort antwoord

Bij premievrij maken kan een polis veranderen doordat het verzekerde bedrag en de bijbehorende voorwaarden anders worden vastgelegd of voortgezet. Nieuwe dekking is de verzamelnaam voor die opnieuw vastgelegde dekking/afspraken in de gewijzigde situatie. Welke details precies gelden, hangt af van de soort polis en de wijzigingskeuze. In de praktijk gaat het vaak om vier samenhangende onderwerpen:

• nieuwe dekking (de gewijzigde verzekerde afspraken na de wijziging)
• verlaagd verzekerd bedrag (het effect dat het bedrag waarvoor uitkering geldt lager kan uitvallen na premievrij maken)
• bevestiging (hoe en wanneer je wijziging definitief wordt, en wat je daarvan terugziet in het polisdocument)
• indexatie (of en hoe het verzekerde bedrag jaarlijks wordt aangepast; en of je indexatie kunt stoppen)

Omdat polissen van elkaar kunnen verschillen, is het verstandig om niet alleen naar het woord “nieuwe dekking” te kijken, maar ook naar de concrete bedragen en de bijbehorende voorwaarden in de gewijzigde polis. De onderliggende artikelen in dit onderwerp gaan dieper in op de afzonderlijke onderdelen.

Afbakening

Wat valt onder “Nieuwe dekking” in dit onderwerp?

In dit onderwerp bedoelen we met nieuwe dekking de dekking zoals die na premievrij maken (en eventueel gekoppelde wijzigingen) in het polisdocument wordt vastgelegd. Dat gaat dus niet alleen over één bedrag, maar over het totaal van:

• het verzekerde bedrag dat geldt in de gewijzigde situatie,
• de manier waarop dit bedrag in de tijd kan veranderen (bijvoorbeeld door indexatie),
• de administratieve afspraken rondom de wijziging en de bijbehorende bevestiging,
• en de eventuele reden dat een bedrag verlaagd wordt.

Wat valt niet onder dit onderwerp?

Dit onderwerp behandelt geen persoonlijke keuzehulp (zoals wat voor jouw situatie het beste zou zijn) en bevat geen winnerclaims. Ook behandelen we geen onbewezen of bronloze claims.

Deelonderwerp-overzicht

Binnen dit onderwerp vind je de volgende subonderdelen (met elk eigen controlepunten):

1. Verlaagd verzekerd bedrag

• Gaat over het effect dat het verzekerde bedrag na premievrij maken lager kan worden dan wanneer je premie blijft betalen.
• In de relevante polisvoorwaarden staat dat de begunstigde bij premievrij maken een lager bedrag ontvangt en dat de premievrije waarde op basis van opgebouwde waarde minus kosten wordt bepaald.^[1]

2. Bevestiging

• Gaat over hoe je de wijziging terugziet als definitieve polisafspraken (bijvoorbeeld wat je ontvangt en vanaf wanneer de gewijzigde afspraken gelden).
• Voor concrete bevestigingsstappen is het essentieel om de tekst in de gewijzigde polis en eventuele begeleidende communicatie te volgen.

3. Indexatie

• Gaat over het jaarlijks verhogen of verlagen van het verzekerde bedrag op basis van CPI of een andere systematiek.
• In de bron staat dat het verzekerde bedrag en eerder geïndexeerde bedragen jaarlijks per 1 januari worden verhoogd of verlaagd overeenkomstig CPI, en dat verzekeringnemer schriftelijk wordt geïnformeerd over gewijzigde bedragen en indexpremie.^[2]
• Ook staat beschreven dat je indexering kunt stopzetten met een aangetekende brief; daarbij geldt dan het laatst bekendgemaakte indexcijfer als maximaal te besteden bedrag voor uitvaartkosten, en dat je een nieuwe polis ontvangt.^[2]

Daarnaast is er in dit onderwerp aandacht voor de onderlinge samenhang: indexatie en (de berekening van) waarden kunnen elkaar beïnvloeden, waardoor het “effect” van nieuwe dekking pas echt duidelijk is wanneer je de cijfers uit de gewijzigde polis naast je oude polis legt.

Welke aspecten spelen mee bij “nieuwe dekking”?

1) Premievrij maken en de uitgangssituatie

Een kernpunt is dat premievrij maken de verzekering omzet in een premievrije verzekering die bij overlijden uitkeert, waarbij je geen premie meer betaalt. Tegelijkertijd staat in de polisvoorwaarden dat het bedrag voor de begunstigde lager kan zijn dan wanneer premie wordt doorbetaald.^[1]

Praktisch betekent dit dat “nieuwe dekking” vaak begint met de vraag: welk bedrag komt er in de plaats van het bedrag bij ongewijzigde premiebataling? Je kunt dit controleren door de verzekerde bedragen uit de oude polis te vergelijken met de verzekerde bedragen in de nieuwe polis.

2) Berekening van premievrije waarde en kosten

Voor het verlaagde bedrag is relevant hoe de premievrije waarde wordt vastgesteld. In de polisvoorwaarden staat dat de premievrije waarde wordt bepaald op basis van:

• de opgebouwde waarde op basis van betaalde spaarpremie en rente,
• minus eenmalige kosten voor premievrij maken en jaarlijks terugkerende administratiekosten,
• waarna dit wordt omgezet naar een premievrije waarde bij overlijden (actuariële berekening).^[1]

Daarom is het verstandig om niet alleen naar het “eindbedrag” te kijken, maar ook naar de passage in de gewijzigde documentatie waar de waardebepaling wordt uitgelegd of waarnaar wordt verwezen.

3) Indexatie: wel of niet, en hoe het doorwerkt

Als je polis (of een deel daarvan) indexerend is, spelen CPI en de bijbehorende systematiek een rol. In de bron staat dat het verzekerde bedrag en eerder geïndexeerde bedragen jaarlijks worden verhoogd of verlaagd per 1 januari volgens CPI, waarbij CPI wordt gedefinieerd op basis van medio oktober door het CBS gepubliceerde prijsindexcijfers.^[2]

Verder staat dat er voor de indexatie een indexpremie tot overlijden verschuldigd is, en dat er een mogelijkheid bestaat om indexering stop te zetten met een aangetekende brief. Daarbij ontvang je een nieuwe polis en kunnen kosten in rekening worden gebracht.^[2]

Controlepunt: als jouw wijziging juist samenvalt met indexatie (of met het besluit om indexering te stoppen), moet je nagaan wat er in de nieuwe polis wordt vermeld over:

• de (gewijzigde) verzekerde bedragen,
• het al dan niet blijven toepassen van indexatie,
• en de gevolgen voor toekomstige aanpassingen.

Verschillen per situatie (wat kan variëren?)

Onder “variaties” vallen vooral administratieve en voorwaarden-gerelateerde verschillen. Denk aan:

A) Wel/geen indexatie en toepassing in de tijd

Sommige polissen indexeren volgens CPI. In de bron staat dat voor bepaalde polissen een andere indexering kan gelden en dat die bepaling dan gebaseerd kan zijn op verwachtingen van toekomstige uitvaartkostenstijgingen en op gemiddelde stijgingen van het vooraf omschreven uitvaartpakket op de polis.^[2]

Wat je controleert: staat er in jouw gewijzigde polis welke indexeringssystematiek wordt gebruikt?

B) Effect van wijziging op het uit te keren bedrag

Premievrij maken kan leiden tot een lager verzekerd bedrag en daarmee een andere uitkeringsverwachting. Dat effect wordt gekoppeld aan de waardebepaling en de aftrek van (eenmalige en doorlopende) kosten.^[1]

Wat je controleert: hoe wordt het verlaagde bedrag in cijfers weergegeven (verzekerd bedrag en/of premievrije waarde), en vanaf wanneer geldt dat?

C) Wat er “nieuw” is in het polisdocument

Vaak is “nieuwe dekking” zichtbaar in het polisblad dat je ontvangt na de wijziging. In de indexatiebron staat bijvoorbeeld expliciet dat je bij stopzetting of beëindiging van indexering een nieuwe polis ontvangt.^[2]

Wat je controleert: welke onderdelen zijn herzien (verzekerde bedragen, indexeringsafspraken, betaal- of premiesystematiek)?

Wat controleren (praktische checklist)

Gebruik onderstaande punten om de nieuwe dekking in de gewijzigde situatie scherp te krijgen.

1. Vergelijk verzekerde bedragen (oud vs. nieuw)

• Kijk specifiek naar het deel dat betrekking heeft op het verlaagde bedrag na premievrij maken.
• Verwijs bij twijfel naar het subonderdeel [verlaagd verzekerd bedrag] via de interne uitleg: verlaagd verzekerd bedrag.

2. Controleer de waardebepaling en kostenposten

• In de polisvoorwaarden staat dat premievrije waarde wordt bepaald op basis van opgebouwde waarde minus kosten.^[1]
• Noteer welke kosten in jouw documentatie worden genoemd of waarnaar wordt verwezen.

3. Check de status van indexatie en CPI-toepassing

• Als er sprake is van indexatie, check of het verzekerde bedrag jaarlijks per 1 januari wordt verhoogd/verlaagd volgens CPI en hoe dat voor jouw polis is geregeld.^[2]
• Als je indexatie wilt stoppen, zie de voorwaarden voor stopzetten en het ontvangen van een nieuwe polis.^[2]
• Interne verdiepingslink: indexatie.

4. Zoek de bevestiging in je polisdocument

• Leg vast wat de nieuwe afspraken zijn en vanaf wanneer ze gelden.
• Lees hiervoor ook het subonderdeel bevestiging.

5. Let op samenloop met andere wijzigingsonderdelen

• Als er ook andere onderdelen worden aangepast (bijvoorbeeld in dezelfde fase het aanvraag- of wijzigingsproces), kan dat invloed hebben op de timing en uitwerking.
• Lees ter context over het bredere proces: aanvraagproces.

6. Bewaak de “route” door het totale onderwerp Premievrij maken

• Als je dit artikel leest als onderdeel van het groter geheel, helpt het om terug te kijken naar het kernuitlegstuk van het kennisgebied.
• Ga daarvoor naar premievrij maken.

Extra: vragen om helderheid te krijgen (zonder aanname)

Wanneer je contact wilt opnemen met een aanbieder of een wijziging wilt laten beoordelen, helpt het om gericht te vragen naar de concrete consequenties in de polis:

• hoe het verlaagde bedrag in jouw gewijzigde situatie is berekend,
• hoe indexatie wordt voortgezet of gestopt,
• en hoe bevestiging (polisblad en ingangsdatum) precies is geregeld.

Voor voorbeelden van formuleringen over het verlaagde bedrag zijn er gerelateerde artikelen, zoals:

• hoe vraag je bevestiging over verlaagd verzekerd bedrag
• hoe werkt verlaagd verzekerd bedrag bij een uitvaartverzekering

Bronnen

1. Polisvoorwaarden uitvaartverzekering, p. 10
2. TWENTHE, Bijzondere voorwaarden uitvaartverzekering 2018, p. 2